ฎีกาที่ 203/2565

คำที่เล็งถึงลักษณะหรือคุณสมบัติของสินค้าหรือบริการโดยตรงนั้นต้องเป็นคำที่เกี่ยวข้องหรือสัมพันธ์ใกล้ชิดกับลักษณะหรือคุณสมบัติของสินค้าหรือบริการอย่างตรงไปตรงมาจนถึงขนาดที่ว่าทำให้สาธารณชนทราบถึงลักษณะหรือคุณสมบัติของสินค้าหรือบริการทันที หรือหากสาธารณชนใช้วิจารณญาณเพียงเล็กน้อยก็สามารถเข้าใจได้ เพราะเป็นคำที่บรรยายหรือพรรณนาถึงลักษณะหรือคุณสมบัติของสินค้าหรือบริการนั้นโดยตรง เครื่องหมายบริการคำว่า MY CLOUD ของโจทก์มีลักษณะเป็นอักษรโรมันตัวพิมพ์ใหญ่ธรรมดาประกอบด้วยสองภาคส่วน คือ ภาคส่วนคำว่า "MY" มีความหมายตามพจนานุกรม Oxford River Books English-Thai แปลว่า ของฉัน และภาคส่วน คำว่า "CLOUD" ซึ่งแม้คำนี้จะมีหลายความหมาย ทั้งที่เกี่ยวข้องและไม่เกี่ยวข้องกับคอมพิวเตอร์ และในส่วนความหมายที่เกี่ยวข้องกับคอมพิวเตอร์ก็มีความหมายที่แตกต่างกัน เมื่อการพิจารณาว่าคำในเครื่องหมายการค้าหรือเครื่องหมายบริการเป็นคำที่เล็งถึงลักษณะหรือคุณสมบัติของสินค้าหรือบริการโดยตรงหรือไม่นั้น ต้องพิจารณาประกอบกับสินค้าหรือบริการที่ขอจดทะเบียน การที่โจทก์ยื่นคำขอจดทะเบียนเครื่องหมายบริการที่มีคำว่า "CLOUD" กับบริการที่เกี่ยวข้องกับการจัดเก็บข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ทางคอมพิวเตอร์ สาธารณชนที่พบเห็นเครื่องหมายบริการของโจทก์ย่อมเข้าใจได้ในทันทีว่าเป็นบริการที่เกี่ยวข้องกับการจัดเก็บข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ทางคอมพิวเตอร์ ดังนั้น คำว่า "CLOUD" จึงเป็นคำที่เล็งถึงลักษณะหรือคุณสมบัติของบริการของโจทก์โดยตรง ไม่มีลักษณะบ่งเฉพาะ เมื่อได้วินิจฉัยแล้วว่าคำว่า "CLOUD" เป็นคำที่เล็งถึงลักษณะหรือคุณสมบัติของบริการของโจทก์โดยตรง การที่โจทก์นำคำดังกล่าวมาประกอบกับคำว่า "MY" ในลักษณะเป็นอักษรโรมันตัวพิมพ์ใหญ่ธรรมดา แยกส่วนออกได้เป็นสองคำ โดยที่คำว่า "MY" มีความหมายว่า ของฉัน ซึ่งเป็นความหมายโดยทั่วไปไม่เกี่ยวข้องสัมพันธ์กับโจทก์ เมื่อนำมาใช้ประกอบกับคำว่า "CLOUD" จึงไม่ได้เป็นการนำคำที่มีความหมายตามพจนานุกรมมาใช้อย่างอำเภอใจ แต่กลับเป็นเครื่องหมายบริการที่ไม่มีลักษณะที่ทำให้ประชาชนหรือผู้ใช้บริการนั้นทราบหรือเข้าใจได้ว่าบริการที่ใช้เครื่องหมายนั้นแตกต่างไปจากบริการอื่น เครื่องหมายบริการคำว่า MY CLOUD ของโจทก์โดยภาพรวมจึงไม่มีลักษณะบ่งเฉพาะอันพึงรับจดทะเบียนตาม พ.ร.บ.เครื่องหมายการค้า พ.ศ.2534 มาตรา 80 ประกอบมาตรา 7 วรรคสอง (2) (เดิม) พ.ร.บ.เครื่องหมายการค้า พ.ศ.2534 มาตรา 7 วรรคสาม (เดิม) บัญญัติว่า ชื่อ คำ หรือข้อความที่ไม่มีลักษณะตาม (1) หรือ (2) หากได้มีการจำหน่ายเผยแพร่ หรือโฆษณาสินค้าที่ใช้เครื่องหมายการค้านั้นจนแพร่หลายแล้ว ตามหลักเกณฑ์ที่รัฐมนตรีประกาศกำหนด และพิสูจน์ได้ว่าได้ปฏิบัติถูกต้องตามหลักเกณฑ์นั้นแล้ว ก็ให้ถือว่ามีลักษณะบ่งเฉพาะ ในเรื่องนี้ตามประกาศกระทรวงพาณิชย์ เรื่องการพิสูจน์ลักษณะบ่งเฉพาะตามมาตรา 7 วรรคสาม แห่ง พ.ร.บ.เครื่องหมายการค้า พ.ศ.2534 กำหนดหลักเกณฑ์การพิสูจน์ลักษณะบ่งเฉพาะว่า สินค้าหรือบริการที่ใช้เครื่องหมายนั้นได้มีการจำหน่าย เผยแพร่หรือโฆษณาอย่างต่อเนื่องเป็นระยะเวลานานพอสมควร จนทำให้สาธารณชนทั่วไปหรือสาธารณชนในสาขาที่เกี่ยวข้องในประเทศไทยรู้จักและเข้าใจว่าสินค้าหรือบริการดังกล่าวแตกต่างไปจากสินค้าหรือบริการอื่น เมื่อการนำสืบพยานหลักฐานเพื่อพิสูจน์ลักษณะบ่งเฉพาะจากการใช้นั้นต้องเป็นพยานหลักฐานที่พิสูจน์ให้เห็นว่าเครื่องหมายบริการที่โจทก์ขอจดทะเบียนนั้นมีความแตกต่างจากบริการอื่นก่อนวันที่โจทก์ยื่นคำขอจดทะเบียน พยานหลักฐานที่โจทก์อ้างส่งนั้นจึงต้องมีลักษณะเป็นทำนองที่แสดงให้เห็นถึงการจำหน่าย เผยแพร่ หรือโฆษณาบริการที่ใช้เครื่องหมายบริการที่โจทก์ขอจดทะเบียนอย่างต่อเนื่องเป็นระยะเวลานานพอสมควรก่อนวันที่โจทก์ยื่นคำขอจดทะเบียน กรณีจึงไม่อาจนำหลักฐานการโฆษณาเผยแพร่หลังจากวันที่โจทก์ยื่นคำขอจดทะเบียนเครื่องหมายบริการมาพิจารณาประกอบความมีลักษณะบ่งเฉพาะจากการใช้สำหรับคำขอจดทะเบียนคดีนี้ ประกอบกับในเอกสารโฆษณาบางส่วนก็เป็นการโฆษณาเครื่องหมายบริการคำว่า MY CLOUD ประกอบคำว่า WD แตกต่างจากเครื่องหมายบริการที่ขอจดทะเบียน เครื่องหมายบริการคำว่า MY CLOUD ของโจทก์จึงไม่เป็นเครื่องหมายที่ใช้กับบริการที่มีการจำหน่าย เผยแพร่ และโฆษณาอย่างต่อเนื่องเป็นระยะเวลายาวนานพอสมควรจนทำให้สาธารณชนทั่วไปหรือสาธารณชนในสาขาที่เกี่ยวข้องในประเทศไทยรู้จักและเข้าใจว่าบริการของโจทก์แตกต่างไปจากบริการของบุคคลอื่น อันถือได้ว่าเป็นเครื่องหมายบริการที่มีลักษณะบ่งเฉพาะอันเกิดจากการใช้จนแพร่หลายตามมาตรา 80 ประกอบมาตรา 7 วรรคสาม (เดิม)

โจทก์ฟ้องและแก้ไขคำฟ้องขอให้เพิกถอนคำสั่งของนายทะเบียนเครื่องหมายการค้าเลขที่ พณ 0704/18359 และคำวินิจฉัยอุทธรณ์ของคณะกรรมการเครื่องหมายการค้าที่ 297/2560 กับให้จำเลยดำเนินการรับจดทะเบียนเครื่องหมายบริการคำว่า MY CLOUD ตามคำขอเลขที่ 892112 ของโจทก์ จำเลยให้การขอให้ยกฟ้อง ศาลทรัพย์สินทางปัญญาและการค้าระหว่างประเทศกลางพิพากษาให้เพิกถอนคำสั่งของนายทะเบียนเครื่องหมายการค้าที่ พณ 0704/34097 และ พณ 0704/18359 และคำวินิจฉัยอุทธรณ์ของคณะกรรมการเครื่องหมายการค้าที่ 297/2560 ให้นายทะเบียนเครื่องหมายการค้าดำเนินการเกี่ยวกับคำขอจดทะเบียนเครื่องหมายการค้าคำว่า MY CLOUD ตามคำขอเลขที่ 892112 ต่อไป ค่าฤชาธรรมเนียมให้เป็นพับ จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์คดีชำนัญพิเศษพิพากษาแก้เป็นว่า ให้ยกคำพิพากษาศาลทรัพย์สินทางปัญญาและการค้าระหว่างประเทศกลางที่เพิกถอนคำสั่งของนายทะเบียนเครื่องหมายการค้าที่ พณ 0704/34097 นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลทรัพย์สินทางปัญญาและการค้าระหว่างประเทศกลาง ค่าฤชาธรรมเนียมชั้นอุทธรณ์ให้เป็นพับ จำเลยฎีกา โดยได้รับอนุญาตจากศาลฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ข้อเท็จจริงที่คู่ความไม่โต้แย้งกันในชั้นฎีการับฟังได้ว่า เมื่อวันที่ 14 พฤษภาคม 2556 โจทก์ยื่นคำขอจดทะเบียนเครื่องหมายบริการคำว่า MY CLOUD เป็นคำขอเลขที่ 892112 สำหรับบริการจำพวกที่ 42 รายการบริการ 47 รายการ เช่น จัดเก็บข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ทางคอมพิวเตอร์ จัดหาซอฟต์แวร์สำหรับการเข้ารหัสและรักษาความปลอดภัยของข้อมูลคอมพิวเตอร์ จัดหาซอฟต์แวร์คอมพิวเตอร์ชนิดดาวน์โหลดไม่ได้ จัดหาเฟิร์มแวร์ (ซอฟต์แวร์ระบบปฏิบัติการพื้นฐาน) สำหรับเครื่องคอมพิวเตอร์ จัดหาซอฟต์แวร์ประยุกต์สำหรับโทรศัพท์เคลื่อนที่ ออกแบบซอฟต์แวร์คอมพิวเตอร์ ออกแบบอุปกรณ์เก็บบันทึกข้อมูลซึ่งใช้หน่วยความจำแฟลช (แฟลชไดร์ฟ) ออกแบบอุปกรณ์เก็บบันทึกข้อมูลภายในเครื่องคอมพิวเตอร์ (ฮาร์ดไดร์ฟ) พัฒนาหน่วยขับจานบันทึกข้อมูล (ดิสก์ไดร์ฟ) พัฒนาอุปกรณ์จัดเก็บข้อมูลซึ่งใช้วงจรรวมเป็นหน่วยความจำ (โซลิดสเตดไดร์ฟ) บริการเฝ้าสังเกตการณ์ระบบคอมพิวเตอร์ผ่านการเข้าถึงจากระยะไกล บริการให้ใช้ซอฟต์แวร์คอมพิวเตอร์ชนิดดาวน์โหลดไม่ได้ชั่วคราว นายทะเบียนเครื่องหมายการค้ามีคำสั่งไม่รับจดทะเบียนเนื่องจากเห็นว่าเครื่องหมายบริการดังกล่าวไม่มีลักษณะบ่งเฉพาะตามพระราชบัญญัติเครื่องหมายการค้า พ.ศ.2534 มาตรา 80 ประกอบมาตรา 7 วรรคสอง (2) เพราะคำว่า MY CLOUD แปลว่า เครือข่ายการติดต่อสื่อสารของฉัน เมื่อนำมาใช้กับบริการที่ยื่นขอจดทะเบียนจึงเล็งถึงคุณสมบัติของบริการโดยตรง โจทก์อุทธรณ์คัดค้านคำสั่งของนายทะเบียนเครื่องหมายการค้า ต่อมาคณะกรรมการเครื่องหมายการค้ามีคำวินิจฉัยอุทธรณ์ว่า พจนานุกรม Oxford River Books English-Thai แปลคำว่า MY ว่า ของฉัน และพจนานุกรมออนไลน์ www.merriamwebster.com/dictionary/cloud แปลคำว่า CLOUD หมายถึง the computers and connections that support cloud computing แปลว่า คอมพิวเตอร์และการเชื่อมต่อที่สนับสนุนระบบสำรองข้อมูลคอมพิวเตอร์ทางอากาศ ซึ่งเป็นชื่อที่ใช้เรียกระบบสำรองข้อมูล รวมกันสื่อความหมายได้ว่า คอมพิวเตอร์และระบบสำรองข้อมูลคอมพิวเตอร์ของฉัน เมื่อนำมาใช้กับบริการจำพวกที่ 42 ทำให้เข้าใจได้ว่าบริการภายใต้เครื่องหมายบริการดังกล่าวเป็นบริการที่เกี่ยวกับระบบสำรองข้อมูลและซอฟต์แวร์คอมพิวเตอร์ของฉัน ถือเป็นคำที่เล็งถึงลักษณะของบริการโดยตรง เครื่องหมายบริการของโจทก์จึงไม่มีลักษณะบ่งเฉพาะตามพระราชบัญญัติเครื่องหมายการค้า พ.ศ.2534 มาตรา 80 ประกอบมาตรา 7 วรรคสอง (2) สำหรับหลักฐานที่โจทก์นำส่งเป็นเพียงเอกสารแสดงการโฆษณาภายใต้เครื่องหมายบริการคำว่า MY CLOUD ประกอบคำว่า WD ซึ่งแตกต่างจากเครื่องหมายบริการที่ยื่นขอจดทะเบียน และเป็นข้อมูลแสดงการโฆษณาประชาสัมพันธ์ในปี 2557 เท่านั้น โดยไม่ปรากฏช่วงเวลาเผยแพร่หรือการโฆษณาอย่างต่อเนื่องเป็นระยะเวลานานเท่าใดจึงรับฟังไม่ได้ว่าเครื่องหมายบริการที่โจทก์ยื่นขอจดทะเบียนมีการให้บริการเผยแพร่ หรือโฆษณาอย่างต่อเนื่องเป็นระยะเวลานานพอสมควร จนทำให้สาธารณชนทั่วไปหรือสาธารณชนในสาขาที่เกี่ยวข้องในประเทศไทยรู้จักและเข้าใจว่าบริการของโจทก์แตกต่างไปจากบริการอื่น จึงมีคำสั่งยืนตามคำสั่งปฏิเสธของนายทะเบียนเครื่องหมายการค้า คดีมีปัญหาที่ต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลยซึ่งได้รับอนุญาตให้ฎีกาว่า เครื่องหมายบริการคำว่า MY CLOUD ตามคำขอเลขที่ 892112 ของโจทก์เป็นเครื่องหมายบริการที่มีลักษณะบ่งเฉพาะอันพึงรับจดทะเบียนได้หรือไม่ ในส่วนประเด็นที่จำเลยฎีกาว่า แม้เครื่องหมายบริการของโจทก์ในภาคส่วนคำว่า CLOUD มีหลายความหมาย แต่ในการพิจารณาความหมายของคำในภาษาอังกฤษที่มีหลายความหมายต้องพิจารณาความหมายของคำประกอบกับรายการบริการที่ยื่นขอจดทะเบียนเ