ฎีกาที่ 2528/2538

เมื่อข้อเท็จจริงฟังได้ยุติชัดเจนเพียงพอที่จะวินิจฉัยประเด็นแห่งคดีแล้วปัญหาว่าเครื่องหมายการค้าของจำเลยเหมือนหรือคล้ายกับเครื่องหมายการค้าของโจทก์จนอาจทำให้สาธารณชนสับสนหรือหลงผิดในความเป็นเจ้าของสินค้าหรือแหล่งกำเนิดของสินค้าหรือไม่จึงเป็นปัญหาข้อกฎหมายศาลย่อมอยู่ในฐานะที่จะวินิจฉัยได้ว่าเครื่องหมายการค้าของจำเลยเหมือนหรือคล้ายกับเครื่องหมายการค้าของโจทก์จนอาจทำให้สาธารณชนสับสนหรือหลงผิดหรือไม่ซึ่งในการวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมายดังกล่าวย่อมต้องพิจารณาจากรูปแบบเครื่องหมายการค้าสลากเครื่องหมายการค้าที่ใช้กับสินค้าและตัวสินค้าเป็นสำคัญหาจำต้องอาศัยข้อเท็จจริงจากพยานบุคคลไม่ว่าจะเป็นบุคคลทั่วไปหรือเฉพาะกลุ่มที่ใช้สินค้าซึ่งเป็นเพียงพยานความเห็นแต่อย่างใดไม่ซึ่งในคดีนี้ข้อเท็จจริงที่ปรากฏตามคำฟ้องคำให้การพยานเอกสารสลากเครื่องหมายการค้าและภาพถ่ายที่โจทก์และจำเลยอ้างส่งต่อศาลชัดเจนเพียงพอที่จะวินิจฉัยประเด็นแห่งคดีได้ทั้งหมดแล้วการสืบพยานบุคคลไม่อาจเปลี่ยนแปลงคำวินิจฉัยเป็นประการอื่นได้จึงไม่จำเป็นต้องสืบพยานบุคคลต่อไปศาลชอบที่จะมีคำสั่งให้งดสืบพยานโจทก์และจำเลยได้ เครื่องหมายการค้าของโจทก์เป็นรูปวงกลม2วงวงกลมด้านนอกเป็นเส้นทึบหนาในวงกลมด้านบนมีอักษรโรมันตัวพิมพ์ใหญ่คำว่า"EKOMAG"ด้านล่างของอักษรโรมันดังกล่าวมีเส้นคลื่น2เส้นอยู่ภายในวงกลมส่วนเครื่องหมายการค้าของจำเลยเป็นรูปวงกลม2วงซ้อนกันและวงกลมด้านนอกเป็นเส้นทึบหนาเช่นเดียวกับเครื่องหมายการค้าของโจทก์ในวงกลมด้านบนมีอักษรโรมันตัวพิมพ์ใหญ่คำว่า "F.KOMC"ด้านล่างของอักษรโรมันดังกล่าวมีเส้นคลื่น2เส้นอยู่ภายในวงกลมเช่นกันเครื่องหมายการค้าของจำเลยเหมือนหรือคล้ายกับเครื่องหมายการค้าของโจทก์เกือบทั้งหมดไม่ว่าจะเป็นรูปลักษณะการวางตัวอักษรโรมันขนาดและจำนวนตัวอักษรโรมันและเส้นคลื่น2เส้นซึ่งอยู่ใต้อักษรโรมันคงมีข้อแตกต่างกันเพียงอักษรโรมันตัวแรกโจทก์ใช้อักษร "E" ส่วนจำเลยใช้อักษร "F" และตัวอักษรโรมันตัวท้ายโจทก์ใช้อักษร "G" ส่วนจำเลยใช้อักษร "C" และเส้นคลื่น2เส้นในวงกลมของโจทก์เป็นเส้นบางและค่อนข้างชิดกันส่วนของจำเลยเป็นเส้นคลื่น2เส้นหนาและห่างกันมากกว่าของโจทก์ข้อแตกต่างดังกล่าวเป็นข้อแตกต่างเพียงเล็กน้อยไม่ใช่สาระสำคัญยากที่สาธารณชนจะสังเกตเห็นหรือแยกแยะข้อแตกต่างดังกล่าวได้ทั้งสลากเครื่องหมายการค้าของจำเลยใช้สีเหลืองและสีขาวเหมือนกับของโจทก์รูปลักษณะและแบบของสลากก็เหมือนกับของโจทก์ก็มากโดยเฉพาะตัวอักษรโรมันตัว "F" จำเลยทำจุดหลังอักษรโรมัน "F" ให้คล้ายกับหางด้านล่างของอักษรตัว "E" ประกอบกับเครื่องหมายการค้าของโจทก์ก็ใช้กับสินค้าเครื่องสูบน้ำทั่วไปส่วนเครื่องหมายการค้าของจำเลยใช้กับสินค้าเครื่องสูบน้ำสำหรับใช้ในการกสิกรรมเรือกสวนไร่นาสินค้าของโจทก์และของจำเลยจึงเป็นสินค้าที่มีลักษณะอย่างเดียวกันถือได้ว่าเครื่องหมายการค้าของจำเลยเหมือนหรือคล้ายกับเครื่องหมายการค้าของโจทก์จนถึงนับได้ว่าเป็นการลวงสาธารณชนให้สับสนหรือหลงผิดในความเป็นเจ้าของสินค้าแล้ว แม้จำเลยจะยื่นคำขอจดทะเบียนเครื่องหมายการค้ารูป"F.KOMAC" สำหรับสินค้าจำพวกที่7ก่อนที่โจทก์จะยื่นคำขอจดทะเบียนเครื่องหมายการค้ารูป "EKOMAC" ก็ตามแต่โจทก์ใช้เครื่องหมายการค้าของโจทก์มาก่อนจำเลยทั้งเครื่องหมายการค้าของจำเลยยังเหมือนหรือคล้ายกับเครื่องหมายการค้าของโจทก์จนถึงนับได้ว่าเป็นการลวงสาธารณชนให้สับสนหลงผิดในความเป็นเจ้าของสินค้าแม้โจทก์จะใช้เครื่องหมายการค้าของโจทก์กับเครื่องสูบน้ำทั่วไปและจำเลยใช้เครื่องหมายการค้าของจำเลยกับเครื่องสูบน้ำสำหรับใช้ในการกสิกรรมเรือกสวนไร่นาซึ่งเป็นสินค้าต่างจำพวกกันก็ตามก็ไม่ทำให้จำเลยมีสิทธิในเครื่องหมายการค้าพิพาทดีกว่าโจทก์โจทก์จึงมีสิทธิดีกว่าจำเลยในการใช้เครื่องหมายการค้าของโจทก์และของจำเลยสำหรับสินค้าจำพวกที่7

โจทก์ ฟ้อง ว่า โจทก์ เป็น เจ้าของ เครื่องหมายการค้า รูป "EKOMAG" มี คลื่น 2 เส้น อยู่ ด้าน ล่าง ตัวอักษร และ มี วงกลม 2 วง ล้อมรอบวงกลม ด้าน นอก เป็น เส้น ทึบหนา เครื่องหมายการค้า ดังกล่าว นี้ห้างหุ้นส่วนจำกัด แหลมทองพัฒนาการยนต์ (1974) เป็น ผู้ได้รับ การ จดทะเบียน เครื่องหมายการค้า ตาม ทะเบียน เลขที่ 55494 สำหรับ สินค้าจำพวก ที่ 6 โดย จดทะเบียน เมื่อ วันที่ 5 มีนาคม 2519 ต่อมาห้างหุ้นส่วนจำกัด แหลมทองพัฒนาการยนต์ (1974) ได้ โอน เครื่องหมายการค้า ดังกล่าว ให้ โจทก์ เมื่อ วันที่ 23 พฤษภาคม 2534นายทะเบียน เครื่องหมายการค้า ได้รับ จดทะเบียน ไว้ แล้ว เมื่อ วันที่3 มิถุนายน 2534 โจทก์ ได้ ใช้ เครื่องหมายการค้า นี้ กับ สินค้าเครื่องสูบ น้ำ ทุก ประเภท ตลอดมา เป็น ที่ แพร่หลาย รู้ จัก กัน ทั่วไปและ เพื่อ ให้ ได้รับ ความคุ้มครอง สิทธิ ใน เครื่องหมายการค้า โจทก์ ได้ยื่น คำขอ จดทะเบียน เครื่องหมายการค้า สำหรับ สินค้า จำพวก ที่ 7ซึ่ง มี เครื่องสูบ น้ำ สำหรับ ใช้ ใน การ กสิกรรม เรือกสวน ไร่ นา ที่ ใช้กำลัง ไฟฟ้า ใน การเกษตร ตาม คำขอ เลขที่ 220271 แต่ นายทะเบียนแจ้ง ว่า ไม่สามารถ รับ จดทะเบียน เครื่องหมายการค้า ดังกล่าวได้ เนื่องจาก เหมือนกับ เครื่องหมายการค้า ของ จำเลย ที่ ได้ ยื่น คำขอจดทะเบียน ไว้ ตาม คำขอ เลขที่ 219428 ให้ โจทก์ กับ จำเลย ตกลง กันเองหรือ ให้ ศาล วินิจฉัยชี้ขาด จำเลย ได้ ลอก เลียน ดัดแปลง และ นำเครื่องหมายการค้า ของ โจทก์ ไป ยื่น คำขอ จดทะเบียน โดย ไม่มี สิทธิเนื่องจาก โจทก์ และ จำเลย เคย เป็น หุ้นส่วน ผู้จัดการ ร่วมกัน ในห้างหุ้นส่วนจำกัด แหลมทองพัฒนาการยนต์ (1974) เมื่อ ห้าง เลิก กิจการ แล้ว โจทก์ เป็น ผู้รับ สิทธิ การ เป็น เจ้าของ เครื่องหมายการค้า จำเลยได้ ร่วม โอน เครื่องหมายการค้า ให้ โจทก์ ด้วย ตนเอง แต่ กลับ นำเครื่องหมายการค้า ของ โจทก์ ไป ดัดแปลง ต่อเติม มี รูปร่าง รูป ทรงและ การ ใช้ ตัวอักษร เกือบ เหมือน เครื่องหมายการค้า ของ โจทก์ โดย เปลี่ยนชื่อ เป็น "F.KOMAC" จำเลย จงใจ นำ ไป ขอ จดทะเบียน เพื่อ ใช้ กับ สินค้า อื่น และ สินค้า เครื่องสูบ น้ำ อัน จะ ทำให้ ประชาชน ผู้ซื้อสินค้า หลงผิด ขอให้ ศาล มี คำสั่ง ให้ นายทะเบียน เครื่องหมายการค้ารับ จดทะเบียน เครื่องหมายการค้า ตาม คำขอ เลขที่ 220271 ของ โจทก์และ ให้ โจทก์ มีสิทธิ ใน เครื่องหมายการค้า นี้ แต่ ผู้เดียว ห้าม มิให้จำเลย เกี่ยวข้อง ใช้ และ ไม่ให้ ดำเนินการ จดทะเบียน เครื่องหมายการค้าตาม คำขอ เลขที่ 219428 หรือ คำ อื่น ใด ใน ลักษณะ เดียว กัน อีก ต่อไป จำเลย ให้การ ว่า เครื่องหมายการค้า รูป "EKOMAG" ของ โจทก์ ได้ จดทะเบียน ไว้ เพื่อ ใช้ กับ สินค้า จำพวก ที่ 6 เท่านั้น ซึ่ง ใช้กับ สินค้า เครื่องจักร ทุก ชนิด และ ส่วน ของ เครื่องจักร เว้นแต่เครื่องจักร ที่ ใช้ ใน การ ทำไร่ นา เรือกสวน และ ส่วน ของ เครื่องจักร นั้น ๆส่วน เครื่องหมายการค้า รูป "F.KOMAC" ของ จำเลย นั้น ใช้ กับ สินค้า จำพวก ที่ 7 คือ สินค้า จำพวก เครื่องจักร ที่ ใช้ ใน การ ทำไร่ นา เรือกสวนและ ส่วน ของ เครื่องจักร นั้น ๆ ฉะนั้น เครื่องหมายการค้า ของ โจทก์ กับของ จำเลย จึง ใช้ กับ สินค้า ต่าง จำพวก กัน จำเลย ไม่ได้ ลอก เลียนเครื่องหมายการค้า ของ โจทก์ เครื่องหมายการค้า ทั้ง สอง แตกต่าง กันอย่าง เห็น ได้ ชัด ไม่ทำ ให้ สาธารณชน สับสน หรือ หลงผิด ใน ความ เป็น เจ้าของหรือ แหล่งกำเนิด ของ สินค้า จำเลย ยื่น คำขอ จดทะเบียน เครื่องหมายการค้าใน สินค้า จำพวก ที่ 7 ก่อน โจทก์ จำเลย มีสิทธิ ใน เครื่องหมายการค้าของ จำเลย ดีกว่า โจทก์ ขอให้ ยกฟ้อง ศาลชั้นต้น พิพากษา ว่า โจทก์ มีสิทธิ ดีกว่า จำเลย ใน การ ใช้เครื่องหมายการค้า (ที่ ถูก เป็น เครื่องหมายการค้า ตาม คำขอ เลขที่220271) สำหรับ สินค้า จำพวก ที่ 7 ห้าม มิให้ จำเลย เกี่ยวข้อง คำขอ อื่นไม่อาจ บังคับ ได้ ให้ยก เสีย จำเลย อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์ พิพากษายืน จำเลย ฎีกา ศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า คดี มี ปัญหา ที่ จะ ต้อง วินิจฉัย ประการ แรก ว่าคำสั่ง ของ ศาลชั้นต้น ที่ ให้ งดสืบพยาน โจทก์ และ จำเลย ชอบ หรือไม่พิเคราะห์ แล้ว เห็นว่า คดี นี้ ข้อเท็จจริง ที่ ปรากฏ จาก คำฟ้อง คำให้การเอกสาร สลาก เครื่องหมายการค้า และ ภาพถ่าย ที่ ศาลชั้นต้น อนุญาตโจทก์ กับ จำเลย อ้าง ส่ง เป็น พยาน ประกอบ คำฟ้อง และ คำให้การ โดย ที่คู่ความ มิได้ โต้แย้ง กัน มี เนื้อหา เพียงพอ ที่ จะ วินิจฉัย ประเด็น แห่งคดี ได้ แล้ว โดยเฉพาะ เอกสาร ที่ โจทก์ และ จำเลย อ้าง ส่ง อัน ประกอบ ด้วยภาพ เครื่องหมายการค้า ของ โจทก์ และ จำเลย สลาก เครื่องหมายการค้าที่ ใช้ กับ สินค้า เครื่องสูบ น้ำ ของ โจทก์ และ จำเลย รวมทั้ง ภาพถ่ายลักษณะ สินค้า เครื่องสูบ น้ำ ของ โจทก์ และ จำเลย มี สาระ และ ความ ชัดเจนเพียงพอ ที่ จะ วินิจฉัย