ฎีกาที่ 938/2481

ลำรางในที่ดินของเอกชน+เจ้าของที่ดินได้ปล่อยให้เรือเดินไปมากว่า 10 ปี แต่ไม่ปรากฎว่าเจ้าของที่ดินได้เวนคืนหรือสละกรรมสิทธิ์โดยการยกให้อย่างไรแล้ว ไม่ทำให้ลำรางนั้นกลายเป็นที่สาธารณะขึ้นกรณีดังนี้เพียงแต่ก่อให้เกิดภาระจำยอมแก่เจ้าของอสังหาริมทรัพย์ข้างเคียงเท่านั้น ผู้ว่าราชการจังหวัดไม่มีอำนาจฟ้องขอให้เปิดทางซึ่งเป็นภาระจำยอมในเมื่อสามยกทรัพย์เป็นของเอกชน

โจทย์ฟ้องจำเลยว่าโฉนดที่ของจำเลยออกรุกล้ำคลองสาธารณะจำเลยได้กั้นทำนบปิดคลองรายนี้เสีย ขอให้ศาลบังคับจำเลยเปิดคลองรายนี้ และให้เรียกโฉนดมาให้เกษตร์ชิดแผนที่เป็นทางสาธารณะ ศาลฎีกาตัดสินว่าโจทก์ฟ้องว่าโฉนดที่ดินของจำเลยออกทับที่สาธารณะ แต่ตามหลักฐานพะยานโจทก์ยังฟังไม่ได้ว่าที่พิพาทซึ่งเป็นลำรางเป็นที่สาธารณที่ศาลชั้นต้นฟังว่าเจ้าของที่ดินให้สละกรรมสิทธิให้เป็นทางสาธารณะ ก็ไม่ปรากฎว่าได้มีการเวนคืนหรือยกให้อย่างไรซึ่งเป็นการแสดงการสละกรรมสิทธิ์ แม้จะฟังว่าจำเลยปล่อยให้เรือราษฎรเดินไปมากว่า ๑๐ ปีก็เป็นการปล่อยให้เกิดภาระจำยอมแก่เจ้าของอสังหาริมทรัพย์ข้างเคียงเท่านั้น เมื่อโจทก์ในคดีนี้ไม่ใช่เจ้าของสามยกทรัพย์จะมาฟ้องคดีชนิดนี้ย่อมไม่ได้ ฎีกาของโจทก์ที่อ้างว่าเป็นภาระจำยอมตาม ม.๑๓๘๗ แห่งประมวลแพ่ง ฯ เป็นการตัดสิทธิ์ฟ้องร้องของโจทก์เสียเอง หาได้สนับสนุนให้โจทก์ชนะคดีไม่ ที่ศาลอุทธรณ์พรหม.พิพาก.วิชัยให้ยกฟ้องโจทก์ชอบแล้ว พิพากษายืนตาม